Gdzie wymienić przerwany banknot?
Przerwany banknot możesz wymienić bezpłatnie w kasie dowolnego banku działającego w Polsce albo bezpośrednio w Narodowym Banku Polskim. Warunkiem jest zachowanie co najmniej 45% jego pierwotnej powierzchni w jednym fragmencie oraz możliwość rozpoznania nominału i autentyczności.
Kiedy banknot kwalifikuje się do wymiany?
Zasady określa Zarządzenie nr 31/2013 Prezesa Narodowego Banku Polskiego. Dotyczą one banknotów przerwanych, przedartych, postrzępionych, podklejonych, zabrudzonych, odbarwionych lub oznaczonych trwałym napisem czy rysunkiem.
Wysokość zwrotu zależy od tego, jaka część banknotu pozostała i czy znajduje się w jednym spójnym fragmencie:
| Zachowana powierzchnia | Wartość zwrotu |
|---|---|
| Ponad 75% w jednym fragmencie | 100% wartości nominalnej |
| Od 45% do 75% w jednym fragmencie | 50% wartości nominalnej |
| 100% powierzchni w maksymalnie 9 częściach | 100% wartości nominalnej |
| Mniej niż 45% w jednym fragmencie | Brak wymiany |
Przerwany banknot zachowany w kilku częściach może zostać wymieniony za pełną wartość, jeżeli wszystkie części pochodzą z tego samego egzemplarza, nie ma ubytków w miejscach przerwania, a łącznie tworzą całą pierwotną powierzchnię banknotu. Jeżeli zachował się tylko fragment obejmujący mniej niż 45% powierzchni, bank ani NBP nie wypłaci jego wartości.
Banknot musi być także autentyczny i na tyle czytelny, aby można było rozpoznać jego nominał. W razie wątpliwości bank może przyjąć go do dalszej oceny i przekazać do NBP. Podejrzany falsyfikat może zostać zatrzymany.
Gdzie wymienić przerwany banknot?
Najprościej zgłosić się do kasy dowolnego banku komercyjnego w Polsce. Nie musisz mieć w nim rachunku ani być jego klientem. Jeżeli banknot jest czytelny i nie budzi zastrzeżeń, wymiana odbywa się bezpłatnie.
Do wyboru masz trzy rozwiązania:
- Bank komercyjny – pierwsze miejsce, do którego warto się zgłosić z czytelnym banknotem.
- Oddział NBP – rozwiązanie przy większych zniszczeniach lub wątpliwościach dotyczących autentyczności i wartości nominalnej.
- Wysyłka do Centrali NBP – możliwość wymiany korespondencyjnej do łącznej kwoty 2000 zł.
Szczególnego trybu wymagają banknoty uszkodzone podczas czynności organów ścigania albo przez system neutralizacji papierowych wartości pieniężnych. Takie egzemplarze należy kierować bezpośrednio do NBP.
Jak wysłać banknot do NBP?
Wymiana korespondencyjna jest przydatna, gdy nie możesz udać się do banku lub bank nie potrafi samodzielnie ocenić banknotu. Przygotuj przesyłkę zgodnie z poniższą kolejnością:
- Wypełnij wniosek o wymianę uszkodzonych znaków pieniężnych, podając dane kontaktowe i numer rachunku bankowego.
- Umieść banknot w zaklejonej kopercie. Przy banknotach zawilgoconych, nadpalonych lub kruszących się zastosuj dodatkowe zabezpieczenie, aby nie doszło do dalszego uszkodzenia.
- Wyślij przesyłkę pocztą albo kurierem na adres: Narodowy Bank Polski, Departament Emisyjno-Skarbcowy, ul. Świętokrzyska 11/21, 00-919 Warszawa.
- Na kopercie umieść dopisek „DES – wymiana”, a łączna wartość przesyłanych banknotów nie może przekroczyć 2000 zł.
Do przesyłki trzeba dołączyć kompletny wniosek. NBP przekazuje uznaną kwotę na rachunek wskazany w formularzu. Jeżeli banknot wymaga dodatkowej weryfikacji, wypłata nastąpi dopiero po jej zakończeniu.
Co zrobić, gdy bank odmówi wymiany?
Odmowa wypłaty może wynikać z braku możliwości potwierdzenia autentyczności, rozpoznania nominału albo oceny zachowanej powierzchni. W takiej sytuacji poproś o przyjęcie banknotu do przekazania NBP lub skieruj sprawę bezpośrednio do Departamentu Emisyjno-Skarbcowego.
Nie próbuj płacić mocno zniszczonym banknotem w sklepie. Sprzedawca może odmówić jego przyjęcia, dlatego bezpieczniej od razu przekazać go do wymiany.
Przerwany banknot najlepiej zanieść do najbliższego banku. Jeżeli zachowało się co najmniej 45% powierzchni w jednym fragmencie, może podlegać wymianie, ale pełną wartość otrzymasz tylko przy zachowaniu ponad 75% powierzchni albo całego banknotu w maksymalnie dziewięciu częściach. Sama wymiana jest bezpłatna.
